IMG-LOGO

श्रीकृष्णका आठ पत्नी मध्येकी रुक्मणीबारे

 मंगल, जेठ २५, २०७८  आर एल श्रमजीवी 

मैले शुरु देखि नै महाभारत कथालाई वैदिक साहित्य भन्दै आएको छु । महाभारत पढ्ने , हिन्दी सिरियल हेर्ने क्रममा कथामा वणर्न गरिएका पात्रहरुको चरित्र अहिले पनि मिल्ने , ति हाम्रै अगडि हिडिरहेको जस्तो लागेर मैले एक वर्ष देखि ति पात्रहरुको चरित्र चित्रण गरिरहेको छु ।   इतिहासमा महाभारत युद्द भएको तथ्य घटना छैनन् तर बैज्ञानिक खोज र अनुशन्धान जारी छ ।  आर्यभट्टका अनुसार महाभारत युद्ध ईसापूर्व ३१३७  मा भएको थियो । यस युद्धको ३५ वर्ष पछि, श्रीकृष्णले शरीर छोडेको दावी छ । त्यसबेलादेखि ई कलियुगको शुरुवात मानिन्छ । एउटा पागलको काँडले ठक्कर दिएर कृष्ण मारिए त्यतिबेला  उनको उमेर ११९ वर्षको  थियो । अन्वेषकहरूले खगोल सम्बन्धी घटनाहरू, पुरातात्विक तथ्यहरू आदिको आधारमा कृष्ण जन्म र महाभारत युद्धको समय वणर्न गरेका छन् । ब्रिटेनमा कार्यरत आणविक मेडिसिनका चिकित्सक डा. मनीष पण्डितले महाभारतमा वणर्न गरिएको १५० खगोलीय घटनाहरूको प्रसँगमा  भनेका थिए कि महाभारतको युद्ध ईसा पूर्व २२ नोभेम्बर ३०६७  मा भएको ठोकुवा गरेका छन् । त्यसबेला कृष्ण -५५/५६  वर्षका थिए । उनले सन् २००४ - ५ मा टेनेसीको मेम्फिन विश्वविद्यालयमा भौतिक विज्ञानका प्राध्यापक डा. नरहरि आचार्यले गरेको अनुसन्धानको पनि उद्धृत गरेका छन् । पुराणका अनुसार आठौंअवतारको रूपमा विष्णुले भारतको मथुरा कारागारमा आठौ छोराको रूपमा देवकीको गर्भबाट मनु वैभवतको मन्वंतारको २८ औं द्वारमा श्रीकृष्णको रुपमा जन्मेका थिए भनिएको छ । उनी भाद्रपदको कृष्णपक्षको रातको १२ बजे  मुहूर्तमा आठौ सन्तानका रुपमा  जन्मेका थिए । त्यसपछि त्यहाँ रोहिणी नक्षत्र र अष्टमी तिथि  थियो जुन ३११२  ईसा पूर्व जयंतीको जन्मसँग मिल्दोजुल्दो छ (अर्थात आज भन्दा ५१३३ वर्ष अगाडि)। ज्योतिषीहरूका अनुसार रात १२ बजे त्यहाँ शून्य समय त्यो बेला । मैले विभिन्न कथालाई श्रोत मान्दै आज कृष्णका पत्नीका बारेमा उल्लेखनीय कुराहरु यहाँ राख्न गईरहेको छु ।  श्रीकृष्णका ८ जना श्रीमती थिए जसका नाम रुक्मणी, जाम्बवन्ती, सत्यभामा, कालिंदी, मित्रबिन्द, सत्य, भद्र र लक्ष्मण थियो। आउनुहोस्, ति आठ पत्नीहरूको रहस्य थाहा पाउन मैले तिनीहरुका बारेमा केही खोज यहाँ दिन जादैछु । रुक्मिणी रुक्मिणी श्रीकृष्णकी पत्नी थिइन् । उनले श्री कृष्णसँग प्रेम विवाह गरिन । रुक्मिणी (वा रुक्मिणी) ती रानी हुन् जसले उनको अनुरोधमा द्वारकाका राजकुमारलाई अनावश्यक विवाह रोक्नको लागि अपहरण गरी र उनीसँगै भागे र उनलाई दुष्ट शिशुपाला (भागवत पुराणमा उल्लेख गरिएको) बाट बचाईदिए । रुक्मिणी कृष्णकी रानी हुन् । रुक्मिणीलाई भाग्यकी देवी लक्ष्मीको पनि अवतार मानिन्छ । जन्म परम्परागत विवरण अनुसार राजकुमारी रुक्मिणीको जन्म वैशाख ११ (वैशाख एकादशी) मा भएको थियो । यद्यपि पार्थिव राजाको रूपमा जन्मिए पनि उनको देवी लक्ष्मीको अवतारको हैसियत पुराण साहित्यमा वणर्न गरिएको छ । कौरवहरूमा एक नायक, सर्वोच्च श्रीकृष्ण आफैले राजा भीष्मकाकी छोरी वैदाराभि रुक्मिणीसँग विवाह गरेका हुन् ।  रुक्मिणी विदर्भको राजा भीष्माकाकी छोरी थिइन् । भीष्मका मगध राजा जरासंधको एक पात्र थियो । उनी श्री कृष्णसँग प्रेममा परिन् र उनीसँग विवाह गर्न राजी भए, जसका गुण, चरित्र,आकर्षण र महानता सबैभन्दा लोकप्रिय थिए । रुक्मिणीका जेठो भाइ रुक्मीनी दुष्ट राजा कंसको साथी थिए, जसलाई कृष्णले मारे र यस विवाहको बिरूद्ध खडा भयो । द्वारका बासिन्दाहरू कृष्णलाई भाग्यकी देवी रुक्मिणीसँग एक भएको देख्न उत्सुक थिए । लक्ष्मीले आफ्नो अंशमा पृथ्वीमा जन्म लिइन् र भीष्माका परिवारमा रुक्मिणीको रूपमा जन्मिइन्। कृष्णकी रानी रुक्मिणीदेवी स्वरूपाशक्ति (मूलप्रकृति) हुनु , कृष्ण (कृष्णिका) को अनिवार्य शक्ति र उनी दिव्य संसार (जगतकारी), द्वारका वैकुंठकी रानी  आमाको सम्मान पाएकी हुन् ।      उनी हरिद्वारमा जन्मेकी थिइन् र वैदिक आर्य जातिको शाही राजकुमारी थिइन। एक शक्तिशाली राजा भीष्मका छोरीको रूपमा रुक्मिणीका अभिभावक रुक्मिणीले कृष्णसँग विवाह गरेको चाहन्थे तर उनका भाइ रुक्मणीले कडा विरोध गरे । भाइ रुक्मणी महत्वाकांक्षी राजकुमार थिए र निर्दयी जरासन्धको क्रुद्ध चाहँदैन थियो जो क्रुर थियो । त्यसैले उनीले चेदीका राजकुमार शिशुपाला र कृष्णका एक काकाको छोरा भाइसँग विवाह गर्ने प्रस्ताव गरे । शिशुपाला जरासन्धका  घनिष्ठ सहयोगी थिए, त्यसैले उनी रुक्मीको सहयोगी पनि थिए । भीष्मका शिशुपालासँग विवाह गर्न राजी भए, तर कुराकानी सुनेकी रुक्मिणी भयभीत भए र तुरुन्तै एक जना ब्राह्मणलाई भने जसलाई उनले कृष्णलाई पत्र दिने विश्वास गरे । उनले कृष्णलाई विदर्भ आउन भने। श्रीकृष्णले उनको अपहरणमा लडाई लडे । उनले कृष्णलाई बताइन् कि उनी महलमा रहेको र रगत नलिई कसरी यो काम गर्ने भन्नेमा उनी छक्क परेकी थिइन्, तर यो समस्याको समाधान भनेको उनलाई देवी गिरिजाको मन्दिरमा जानु पर्ने थियो। द्वारकामा प्राप्त सन्देश पाउँदै कृष्ण तुरुन्तै आफ्नो जेठो भाइ बलरामसँग विदर्भको लागि प्रस्थान गरे ।

ताजा समाचार

काभ्रेटाइम्स साप्ताहिक

डाटा छैन...

विज्ञापनका लागि: (+1) 96 716 6879

ठेगाना
  • बनेपा, काभ्रे
  • info@kavretimes.com.np
  • 011-123456
हामीलाई फलो गर्नुहोस्